Actueel

Elke tweede zondag van
de maand muziekprogramma,
telkens van 15.00 tot
16.00 uur

Tentoonstelling
Katholieke en Protestantse
hemels
opening 11 september
15.00 uur

Tentoonstelling
"Rijksmuseum in de abdij" tot najaar 2012
Interessant...
Introductie
Impressies
Collectie
Modernen
1001 Vragen aan de zusters
Website zusters Birgittinessen Uden
Externe links

Tel.: +31 (0)413 26 34 31 - mail - Museum voor Religieuze kunst, Uden ©1972-2010-Alle rechten voorbehouden | Een © Syslox product

Een kelk uit Berghem

De geheel geëmailleerde kelk, die een kapelaan te Berghem ontving van zijn ouders, broers en zusters geldt als een van de hoogtepunten uit de collectie.

Het bijzondere zit ‘m niet zozeer in de vorm. Dergelijke gedrongen, noeste kelken met eivormige drinkbeker (cuppa) waren in die jaren zeker niet ongebruikelijk. Het is veeleer het materiaalgebruik dat deze kelk zo uniek maakt.

De fabricatie van de kelk stelde de firma Brom uit Utrecht, ervaren en gerespecteerde edelsmeden, voor de nodige hoofdbrekens. Volgens de liturgische regels mag de wijn, symbool van het bloed van Christus, tijdens de consecratie enkel met edele materialen als goud en zilver in aanraking worden gebracht. Daarom ontwierpen Jan Eloy en Leo Brom een soort van dubbelkelk: een binnenkelk van verguld zilver en een buitenkelk van email, die naadloos in elkaar werden gevoegd. Met deze ingeving waren de gebroeders er nog niet, want zilver en email laten zich niet zondermeer met elkaar verbinden. Toen ook dit probleem oplosbaar bleek, kon zus Joanna aan de slag. Op de voet en cuppa emailleerde zij een grote levensboom, die bevolkt wordt door witte vogels. De vogels symboliseren de gelovigen, net als de kleine vissen ronde de grote vis (Christus) op de pateen. Kelk en pateen werden daarnaast voorzien van Griekse inscripties, verwijzingen naar de eucharistie van de eerste eeuwen van het christendom, een tijd dat Grieks nog de voertaal was en er nog gecommuniceerd werd onder ‘twee gedaanten’: het eten van het brood en het drinken van de wijn.

Wat de kelk nog bijzonderder maakt, is het tijdstip waarop hij werd vervaardigd: 1942, midden in de oorlog. Ook voor de vader en moeder van het gezin, met hun tien kinderen een zware tijd. Maar blij als moeder was voor haar zoon, liet zij haar gouden juwelen omsmelten voor de kelk van de aanstaande geestelijke.